ADAPAZARI 

Sakarya  İl’inin  merkez İlçesidir. 1954 yılında Kocaeli İl’inden ayrılarak bağımsız il statüsü kazanan Sakarya  İl’inin  merkez  ilçesi olan Adapazarı’nın  nüfusu 184.013 , denizden yüksekliği 31 metredir. İlçeye bağlı 9 belediye , 1 bucak ve 92 köy bulunmaktadır.

AKYAZI 

Marmara bölgesinin Doğu Marmara alt bölgesinde , Sakarya İli sınırları içinde yer almaktadır. Akyazı batıda  merkez  ilçe  ve  Sapanca , kuzeyde Hendek ,  güneyde Geyve ile çevrilidir. Doğusunda Bolu İli yer alır.

Akyazı ilçesi Sakarya İlinin tipik özelliğine sahiptir. Yılın ortalama sıcaklığı 17 derecedir. Karadenizin ve Marmara  denizinin  etki  sahasına  girdiği  için bol yağışlıdır. Yağışlar mevsimlere dağılmakta toprak nem kaybetmez. Bunun  için  her  bitki  kolayca  yetişir.  Zengin  bir  orman  örtüsü  ile  kaplıdır. Bu ormanlarda kerestecilikten de yararlanılır. Ayrıca 1997 yılında Yazakisa otomobil fabrikası da üretime başlamıştır.

Akyazı’nın  ekonomik yapısını tarım belirlemektedir. Nüfus toprağa bağlı kaldığı için şehirleşme oranı düşüktür. İlçelerde  kışlar  ılık  ve yağışlı, yazlar sıcak ve nemli geçer. Akyazı 1 ilçe merkezi, 5 belediye , 1 bucak ve 72 köyü bulunan bir ilçedir. İlçe nüfus sayısı 71.933’ tür

GEYVE

Geyve  merkezinin rakımı 80 m., yüzölçümü 780 km. karedir. İlçenin doğusu Taraklı ve Akyazı, batısı Pamukova ,  kuzeyi  Sapanca  ve  Sakarya ,  güneyi  ise  Osmaneli  ve  Gölpazarı  ilçeleri ile sınırlıdır. İklim genelde ılıman ve yağışlıdır. Sakarya’nın diğer yörelerine göre daha az göç almaktadır. Geyve’nin ekonomisi tarım  ve  hayvancılığa  dayanmaktadır. İlçe  ekonomisinde  bağcılık  birinci sırayı teşkil etmektedir. İlçe de yetiştirilen üzüm çeşitleri sofralık olup taze olarak tüketilmekte ve ihraç edilmektedir.

Ayrıca  kaliteli  ve  ihracata  elverişli  standart tipte elma, ayva ve kiraz çeşitleri yetiştirilmektedir. Geyve turizm yönünden canlı  değildir. Geyve’de  şifalı  su olarak, Ilıca ve Ahıbaba suları mevcuttur. Ulaşım karayolu ve demiryolu ile yapılmaktadır. Geyve ilçesinde 1 bucak, 2 belediye ve 63 köy bulunmaktadır. İlçe nüfus sayısı 42.208’dir.  

HENDEK

Marmara bölgesinin Kocaeli bölümünde yer alan Sakarya İline bağlı bir ilçedir. İlçenin doğusunda Cuma ovası ( Düzce ),  batısında  Adapazarı, güneyinde  Akyazı ,  kuzeyinde Karasu ve Kocaali ilçeleriyle çevrilidir. İlçe ülkemizin iki büyük merkezini birbirine  bağlayan  Ankara – İstanbul Devlet karayolu üzerindedir. İlçenin üç tarafı dağlarla  çevrili  olup  sadece batısında az miktarda ovalık mevcuttur. İlçe Marmara ve Karadeniz ikliminin geniş  alanlarına  sahiptir. Bölge bol yağış alması nedeniyle tarıma elverişlidir. 19.yy sonraki zaman içerisinde  Kafkasya – Rumeli  yörelerinden  göçerek  gelenler   kendi  kültür  örf  ve adetlerini beraberinde getirdikleri için kültür yapısı oldukça zengindir. İlçede 3  Belediye , 1 Bucak ve 73 Köy bulunmaktadır. 1997 genel nüfus sayımına göre  ilçe nüfusu  24.272  olduğu görülmüştür. İlçe ekonomisi tarıma dayalıdır. Tütün baş ürün durumundayken son yıllarda yerini fındık üretimine bırakmıştır.  

KARASU

Marmara Bölgesinin Batı Karadeniz ile birleştiği yerde bulunmaktadır. İlçe merkezi sahil ile düşük eğimli yamaçlar  üzerine   kurulmuş  olup,  yapılaşmalar  son  zamanlarda  kumsala doğru ilerlemektedir. İlçe halkı genellikle Karadeniz kökenlidir. Dağınık bir yerleşim düzeni vardır. İlçenin toplam nüfusu 18.148’dir.    

Karadeniz  ikliminin  hakim  olduğu  Karasu  ilçesinde genelde her mevsim yağışlı geçmektedir. İlçenin ekonomisinde  yer  alan  fındık  ürünü  kabuklu  olarak  iç  piyasaya  verildiği  gibi,  yurt   dışına   da  ihraç edilmektedir.  Hayvansal  üretimde  ikinci  gelir  kaynağı  durumundadır.  Karasu deniz ve nehri ile doğal bir turizm alanı olup, Adapazarı ile 51 km’lik karayolu bağlantısı vardır.  

SAPANCA

Kuzeyinde Sapanca Gölü , doğusunda Adapazarı , güneydoğusunda Geyve İlçesi , batısında ise İzmit bulunmaktadır.  Yüzölçümü  140   km.karedir.  Denizden  yüksekliği  35 m.  olan  ilçenin  önemli  yükseltisi güneyindeki  Samanlı  dağlarıdır. İlçe ismini Sapanca gölünden almıştır. İlçenin toplam nüfusu 16.373’tür. 3 belediye , 17  köye  sahip  olan  ilçe  Adapazarı’na  17, İzmit’e yaklaşık 27 km.lik otoyol ile bağlıdır. Ayrıca ilçeden   geçen   cift   hat   elektrikli   demiryolu   Adapazarı  –  İzmit  –  İstanbul  –  Ankara   ulaşımını kolaylaştırmaktadır.   Tarımsal   etkinliği ,   meyveciliğin    oluşturduğu   ilçede   öteden   beri  geçimlerini meyvecilikten ,  çiftçilerin  bir  kısmı  son  yıllarda  balıkçılık ve çiçekçiliğe yönelmişlerdir. İstanbul – Ankara TEM otoyolunun hizmete geçişi ile ilçede turizm alanlarında patlama olmuştur.

PAMUKOVA

Marmara bölgesinde Adapazarı’na 40 km. uzaklıkta E – 25 karayolu ve D – 100 yolu üzerinde , Samanlı dağlarının  güneyindeki  tepe  eteklerinde kurulmuştur. Güneyinden Sakarya nehri geçer. İlçenin 1 belediye ve 30  köyü  mevcuttur.  Toplam  nüfus  11.977'’dir.  Yurdumuzun  en büyük soğan üretim merkezlerinden biridir.  Son  yıllarda  seracılık  gelişmektedir.  TZDK ‘nın Gökgöz köyündeki araştırma enstitüsü ve Alman – Türk ortaklığı  ile kurulan CAPO sebze kurutma fabrikası , ilçedeki sanayi kuruluşlarındandır. Paşalar Kalesi , Akçakaya  köyündeki  tarihi eserler , Kemaliye köyündeki su sarnıçları , Alabalık çiftlikleri ve mesire alanları ilçenin  başlıca  turistik  yerleridir. E – 25 karayolu ve D – 100 yollarının ilçeden geçişi ekonomi ve turizmin hareketlenmesine neden olmaktadır.

KOCAALİ

İlçenin kuzeyinde Karadeniz , doğusunda Akçakoca , güneyinde Düzce – Cumaova – Hendek , batısında Karasu   ilçesi  vardır. 1988  yılında  ilçe olan Kocaali 2 belediye , 1 bucak ve 29 köyden oluşmaktadır. İlçe nüfusu 13.464’tür. Bölgede  fındık  tarımı  çok  gelişmiştir. Hayvancılık aile ihtiyacına yöneliktir. Turizm yeni gelişme  göstermeye  başlamıştır. İlçenin  E – 80 karayoluna Düzce ve Adapazarı’na bağlantısı olup, her iki kesime de uzaklığı 70 km.dir. Her mevsim devam eden yeşilliği ve rengarenk bitki örtüsü vardır.

FERİZLİ

Sakarya İlinin merkezi olan Adapazarı’nın kuzeyinde, Sakarya nehri ile Çark suyu çatağında bulunan ilçe Adapazarı – Karasu  yolunun   22. Km.si  üzerindedir.  Ferizli’nin  kuzeyinde  ve  doğusunda  Karasu ilçesi , güneyinde Söğütlü ilçesi, batısında Söğütlü ve Kaynarca ilçesi ile çevrilmiştir. Ferizli 3 belediye ve 16 köyü bulunan bir ilçedir. Denizden yüksekliği 50 m.dir. İlçe merkezi ile köylerin toplam yüzölçümü 208 km.karedir. İlçe toprakları  gayet  verimli  tarım  topraklarıdır.  Değerlendirilmeyen  alanı yok  gibidir. Tarım  yapılmayan yerlerde  orman  örtüsü mevcuttur. Yüksek tepe ve dağların bulunmadığı ilçenin doğu sınırını Sakarya nehri çizer. İlçede özellikle kültür ırkı büyük baş hayvancılığı ağırlıktadır. Bunun yanında arıcılık ve et tavukçuluğu yapılmaktadır. İlçede köklü turizm faaliyetleri yoktur. İlçe nüfus sayısı 19.709’dur.

KAYNARCA

Kocaeli yarımadasının doğusunda yer almaktadır. Doğuda Karasu, batıda Kocaeli’ne bağlı Kandıra ilçesi, güneydoğusunda merkez ilçe ve kuzeyde Karadeniz ile çevrilidir. Yüzölçümü 360 km.karedir. İklim Marmara bölgesinde  hakim  olan  Akdeniz  ve  Karadeniz  iklimleri arasında geniş özellikler gösterir. Bitki örtüsü Maki özelliği  taşır.  Kaynarca  nüfus  yoğunluğu  az  olan  bir  ilçedir. Nüfusu  4.879 ‘dur. İlçe nüfusunun büyük bölümünü İlçe halkı oluşturur. İlçe ekonomisi  tarıma  dayanır.  Hayvancılıkta  gelişme  sağlanmaktadır. İlçe Adapazarı – Kandıra  yolu  üzerinde  Adapazarı’na  34 km.,  Kandıra’ya  17 km.  mesafededir.  Kaynarca  1 belediye ve 42 köye sahiptir.

SÖĞÜTLÜ

Sakarya – Karasu  devlet  karayolu  üzerinde  yer  almakta olup, doğusu Hendek , batısı ve güneyi Adapazarı , kuzeyi Ferizli  ve Kaynarca ilçeleri  ile  çevrilidir. Sakarya İl merkezine 17 km. , Ferizli ilçesine 5 km ., Karasu’ya  40 km.  uzaklıktadır.  Toplam  141  km.kare  yüzölçümü  vardır.  İlçe  merkezi ,   geniş bir ova  arazisine sahiptir. Batı Karadeniz ve Doğu Marmara iklimlerinin karışımı ,  ılık  bir  iklime sahip olan ilçe, genel  olarak  her  mevsim  nemli  ve  yağışlıdır.  Hayvancılığın  önemli bir gelir kaynağı olduğu ilçede birkaç büyük  işletmenin  yanı  sıra  küçük aile işletmeciliği şeklinde süt sığırcılığı ve besiciliği yapılmaktadır. Genel geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır. Söğütlü’de 1 belediye ve 19 köy vardır. İlçe nüfus sayısı 13.249’dur.

KARAPÜRÇEK

Sakarya’nın güneydoğusunda Akyazı ve Geyve sınırlarında yer almaktadır. Doğusunda Akyazı, kuzey ve batısında  Adapazarı,  güneybatısında  da Geyve ilçeleri ile çevrilidir. Güney kısmı tamamen ovalık olup, her türlü tarım  ürününe elverişli bir araziye sahiptir. Karapürçekte genellikle ılıman bir hüküm sürer. Toprakların tarıma  elverişli  olduğu  kasabada ,  halk tarıma bel bağlamıştır. 1 belediye ve 12 köye sahiptir. İlçe nüfus sayısı 9.968’dir. 

TARAKLI

Taraklı , Türkiye’nin Marmara Bölgesinin Doğusunda Sakarya ilinin Bolu ve Bilecik illeri ile birleştiği bölümdedir. Başkent Ankara’ ya 270 km. uzaklıkta olup Başkentin kuzey-batı kısmında yer alır.

Taraklı İlçesi ormanlık bir bölgedir. Dağlar ve tepelerin arasında bulunan dar bir vadide kurulmuştur. Etrafı yüksek dağ ve tepelerle çevrilidir. Deniz seviyesinden yüksekliği 485 metredir. İlçenin doğusunda Bolu ili Göynük ilçesi, Batısında Geyve İlçesi, Güneyinde Bilecik ili Gölpazarı ilçesi ve Kuzeyinde Akyazı ilçesi bulunmaktadır. İlçe merkezinin nüfusu 5250 , köylerin nüfusu ise 5111’dir.